Programy realizowane w Instytucie Salezjańskim to ogromna szansa dla dzieci ulicy na życie w społeczeństwie. Młodzi ludzie uczą się, jak być odpowiedzialnymi za siebie i innych i samodzielnie decydować o swoim życiu.

Kapsztad – licząca prawie trzy miliony mieszkańców metropolia – jest jednym z najważniejszych centrów przemysłowych w RPA. W niezwykle rozwiniętym turystycznie, bogatym centrum miasta nie sposób dostrzec oznak ubóstwa, za wyjątkiem dzieci ulicy na Long Street. W przeciwieństwie do oddalonych przedmieść, gdzie chaty stoją jedna przy drugiej – tam ubóstwo jest wszechobecne.

Miasto robi wszystko, by przepędzić z centrum żebraków i przede wszystkim pozbyć się dzieci ulicy. Uważa się, że zakłócają oni spokój, dlatego służby dbające o bezpieczeństwo w mieście zbierają wszystkie dzieci i wywożą je poza centrum.  

Wykorzystywanie przenosi się także na ulicę

Wiele dzieci i młodych ludzi żyjących na ulicy było wykorzystywanych i maltretowanych przez dorosłych w swoich rodzinach. Nieufność i strach wobec dorosłych jest skutkiem takiego traktowania. Wykorzystywanie przenosi się często także na ulicę. Życie na ulicy jest zazwyczaj jeszcze bardziej surowe niż w domu. Prostytucja to dla dzieci ulicy jedna z niewielu możliwości, aby zarobić pieniądze.

Bardzo często młodzież na ulicy sięga po narkotyki. Dagga (marihuana) i klej pozwalają im na krótki czas zapomnieć o ich życiu lub uczynić je bardziej znośnym – oczywiście niszcząc przy tym ich zdrowie.   

Szkoła schodzi przy tym na dalszy plan. Chociaż wystarczyłoby tylko podstawowe wykształcenie, by poprawiła się sytuacja dzieci ulicy w Kapsztadzie. 

Nowy start w życie

W Instytucie Salezjańskim w Kapsztadzie Salezjanie Don Bosco umożliwiają dzieciom i młodzieży z ulicy nowy start. W Don Bosco, jak nazywany jest potocznie Instytut Salezjański, działają cztery powiązane ze sobą programy.  

„Learn to Live School” przygotowuje dzieci do 16 roku życia, które nigdy nie chodziły lub chodziły bardzo krótko do szkoły, do regularnej edukacji szkolnej. Jeżeli dzieci dwa lata lub dłużej żyły na ulicy, potrzebują pomocy, by móc ponownie aktywnie włączyć się do życia w społeczeństwie. Potrzebne jest odbudowanie na nowo poczucia własnej wartości.

Głównym wyzwaniem jest odbudowanie ich zaufania do dorosłych. Powoli muszą nauczyć się również, jak radzić sobie z agresją i frustracją. Zazwyczaj dzieci uczą się zachowań społecznych od rodziców, starszego rodzeństwa lub nauczycieli. Na ulicy brakuje takich autorytetów. Poza tym rozwijane są tutaj typowe umiejętności, takie jak czytanie, pisanie, liczenie.  

Technical Skills Center

Program „Technical Skills Center” skierowany jest do młodzieży i dorosłych między 16 i 25 rokiem życia. Mogą oni wybrać jedną z ofert kształcenia zawodowego w zakresie obróbki metalu, obróbki skóry, stolarstwa, murarstwa i produkcji karoserii.

Oprócz technicznych umiejętności przekazywane są również kompetencje społeczne, przygotowujące do życia zawodowego. Dla byłych dzieci ulicy przyzwyczajenie się do codziennego dnia pracy, współpraca z dorosłymi i z kolegami to prawdziwe wyzwanie. Równie ważne jest prawidłowe radzenie sobie z frustracją i agresją. 

Kierownicy warsztatów muszą z tego względu odznaczać się nie tylko fachowymi, rzemieślniczymi umiejętnościami, ale i pedagogicznym podejściem. W czasie zajęć praktycznych młodzież produkuje przedmioty, które potem może sprzedać na rynku, np. torebki, okładki do książek, portmonetki. Po odjęciu kosztów za zużyty materiał młodzież zachowuje dla siebie pieniądze ze sprzedaży.   

Szkoła życia

Program „School-of-Life” lub zwany też po prostu Hostel to internat dla młodzieży, która zdecydowała się skończyć z życiem na ulicy. Pierwszy kontakt z nimi nawiązują pracownicy tzw. streetworker, którzy rozmawiają z chłopcami na ulicy. Czterotygodniowy obóz wstępny przygotowuje ich do życia w internacie, a 18-miesięczny program związany ze szkołą i kształceniem przygotowuje ich do powrotu do życia w społeczeństwie. Zachowanie, którego nauczyli się na ulicy jest w nich głęboko zakorzenione, dlatego powrót jest dla nich o wiele większym wyzwaniem niż w przypadku młodszych dzieci ulicy.

Lecz nawet dla absolwentów tego programu życie w południowoafrykańskim społeczeństwie nie stanie się łatwe. Problemy społeczne – ubóstwo i bezrobocie są wszechobecne. Ale byłe dzieci ulicy mogą się im przeciwstawić.

Źródło: www.jugend-dritte-welt.de/index.php